باید گفت شیعیان بخش قابل توجهی از جمعیت پاکستان را تشکیل می دهند و جمعیت آنها حتی تا 50 میلیون نفر تخمین زده شده است اما دیگر مردم پاکستان نیز از جمله برادران اهل سنت در این کشور تعارضی با شیعیان نداشته و عموما” از محبین اهل بیت به شمار می روند، بطوری که در محکومیت کشتار اخیر علمایی از اهل سنت و همچنین تعداد زیادی از اعضای حزب “شورای اتحاد سنی” و سایر سنیهای “برلوی” نیز شیعیان را در برپایی تظاهرات بر علیه اقدامات تروریستی اخیر همراهی کردند.
اما ریشه این اقدامات را باید در تحرکات عربستان سعودی در منطقه جست چراکه این کشور پس از پیروزی انقلاب اسلامی در جهت عقیم نمودن تاثیرات انقلاب در سطح منطقه اقدام به شکل دهی گروههای تکفیری و سلفی و فعالیت های تبلیغی و تروریستی علیه شیعیان در کشورهای منطقه نمود. در پاکستان نیز به دلیل جمعیت زیاد شیعیان “سپاه صحابه پاکستان” که هم به لحاظ ایدئولوژی و فکری و هم به لحاظ مالی تحت حمایت رژیم سعودی قرار دارد، شکل گرفت. این گروه عامل اصلی اقدامات تروریستی در طول سالهای اخیر در پاکستان بوده است.
از طرفی برخی گمانه زنی ها حاکی از آن است که سازمان اطلاعات پاکستان (ISI) از گروههای تکفیری با هدف عملیات در مناطقی نظیر کشمیر و همچنین فشار به کشورهای همسایه حمایت می کند. این در حالی است که بدلیل نگاه ضد شیعی این گروهها، حمایت سازمان اطلاعات پاکستان از آنها منجر به اقدامات خشونت بار علیه شیعیان حتی در داخل پاکستان می شود. دولت مرکزی این کشور نیز که دولتی ضعیف قلمداد می شود از این اقدامات چشم پوشی می کند.
باید گفت جمهوری اسلامی ایران نیز مستثنی از این اقدامات تروریستی در پاکستان نبوده است بطوری که پس از پیروزی انقلاب و قدرت یافتن شیعیان در پاکستان، اقداماتی علیه ایران رخ داد که از جمله آن می توان به حمله تروریستی به خانه فرهنگ ایران در مولتان و لاهور و شهادت تنی چند از مسئولین آن اشاره کرد.
اما به نظر می رسد راه حل اینگونه اقدامات علیه شیعیان را باید در نقش دولت و علمای پاکستان و همچنین کنترل حوزه نفوذ گروهای تکفیری در این کشور جستجو کرد چراکه این گونه به نظر می رسد که هر گونه دخالت ایران در پاکستان برای جلوگیری از اقدام علیه شیعیان به تشدید منازعات شیعه و سنی بیانجامد.
![اندیشکده راهبردی تبیین](https://tabyincenter.ir/wp-content/uploads/2021/10/لوگو.jpg)